Vì sao trẻ 3 tháng tuổi ngủ hay lắc đầu? Khi nào đáng lo?

Vì sao trẻ 3 tháng tuổi ngủ hay lắc đầu? Đây là thắc mắc của không ít các bậc phụ huynh khi thấy bé 3 tháng tuổi thường xuyên lắc đầu, nghiêng đầu qua lại 2 bên trong lúc ngủ. Đây là hiện tượng sinh lý bình thường hay là dấu hiệu bất thường nào của các bệnh lý sức khỏe đối với trẻ giai đoạn sơ sinh. Hãy cùng Pakey giải đáp chi tiết nhé!

Nguyên nhân khiến trẻ sơ sinh 3 tháng tuổi ngủ hay lắc đầu

Trẻ kiểm soát cơ thể mình

Ở mốc 3 tháng tuổi, trẻ bắt đầu có những bước tiến quan trọng trong phát triển vận động thô. Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), giai đoạn từ 2-4 tháng là thời điểm trẻ dần kiểm soát tốt hơn các nhóm cơ cổ, vai và đầu. Trước đó, đầu trẻ còn yếu, dễ nghiêng sang hai bên và các cử động phần lớn mang tính phản xạ.

Khi ngủ, trẻ có xu hướng lắc đầu qua lại như một cách “tập luyện” vô thức cho các cơ vùng cổ và đầu. Đây là phản ứng sinh lý hoàn toàn bình thường, cho thấy hệ thần kinh và cơ đang phối hợp ngày càng tốt hơn. Nhiều nghiên cứu về phát triển thần kinh trẻ nhỏ cũng chỉ ra rằng các cử động lặp đi lặp lại khi ngủ (như lắc đầu, giật tay nhẹ) thường xuất hiện nhiều trong giai đoạn não bộ đang hoàn thiện các kết nối thần kinh.

Viêm tai giữa

Viêm tai giữa là một trong những nguyên nhân y khoa phổ biến khiến trẻ nhỏ lắc đầu khi ngủ. Theo thống kê của Viện Nhi khoa Hoa Kỳ (AAP), khoảng 50-60% trẻ dưới 1 tuổi từng ít nhất một lần bị viêm tai giữa, đặc biệt dễ gặp sau các đợt viêm mũi họng.

Khi bị viêm tai giữa, trẻ thường cảm thấy đau, tức hoặc khó chịu trong tai, nhất là khi nằm. Do chưa biết nói hay chỉ điểm vị trí đau, trẻ sẽ phản xạ bằng cách lắc đầu qua lại hoặc dụi tai vào gối, nệm để giảm cảm giác khó chịu. Việc này thường rõ rệt hơn vào ban đêm, khi trẻ ngủ yên và cảm giác đau trở nên “rõ ràng” hơn.

Mệt mỏi hoặc lo lắng, sợ hãi

Không chỉ người lớn mới bị stress, trẻ sơ sinh cũng có thể rơi vào trạng thái căng thẳng thần kinh. Khi trẻ quá mệt, bị kích thích nhiều trong ngày (ánh sáng mạnh, tiếng ồn, thay đổi môi trường, người lạ bế ẵm liên tục), não bộ non nớt của trẻ khó “thả lỏng” để đi vào giấc ngủ sâu.

Trong trường hợp này, lắc đầu khi ngủ được xem như một cơ chế tự xoa dịu. Tương tự như hành vi mút tay hay đung đưa người, lắc đầu giúp trẻ giải phóng căng thẳng và tìm lại cảm giác an toàn.

Mọc răng

Nhiều ba mẹ cho rằng 3 tháng tuổi là còn quá sớm để mọc răng, tuy nhiên trên thực tế, quá trình mọc răng bắt đầu âm thầm từ rất sớm, thậm chí từ 2-3 tháng tuổi, dù răng chưa nhú lên khỏi lợi. Khi mầm răng di chuyển dưới nướu, trẻ có thể cảm thấy ngứa, tức vùng hàm, tai và lợi. Cảm giác này lan tỏa khiến trẻ khó chịu, đặc biệt khi ngủ. Lắc đầu lúc này là phản xạ giúp trẻ “phân tán” cảm giác khó chịu ở vùng mặt và hàm.

Nếu trẻ lắc đầu kèm theo chảy nhiều nước dãi, thích gặm tay hoặc đồ vật, hay cáu gắt vô cớ, rất có thể con đang trong giai đoạn chuẩn bị mọc răng.

Thiếu canxi

Thiếu canxi và vitamin D là nguyên nhân từng được nhắc đến khá nhiều khi trẻ có biểu hiện lắc đầu, ra mồ hôi trộm, ngủ không sâu. Theo Bộ Y tế Việt Nam, trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ có nguy cơ thiếu vitamin D nếu không được bổ sung đầy đủ hoặc ít tiếp xúc ánh nắng.

Canxi và vitamin D đóng vai trò quan trọng trong dẫn truyền thần kinh và hoạt động của cơ bắp. Khi thiếu hụt, trẻ dễ bồn chồn, khó ngủ, ngủ không yên giấc và xuất hiện các cử động lặp lại như lắc đầu.

Vấn đề về thần kinh

Trong một số ít trường hợp, lắc đầu khi ngủ có thể liên quan đến rối loạn thần kinh, chẳng hạn như rối loạn vận động, co giật nhẹ hoặc hội chứng rung đầu. Những trường hợp này thường đi kèm các dấu hiệu bất thường khác như trẻ chậm phát triển vận động, phản xạ kém, ánh mắt đờ đẫn, lắc đầu liên tục cả khi thức, hoặc có các cơn co cứng người.

Tham khảo:

Trẻ sơ sinh nằm ngủ nghiêng đầu có sao không?

Trẻ ngủ hay lắc đầu, khi nào là nguy hiểm?

Như đã phân tích ở trên, phần lớn trường hợp trẻ 3 tháng tuổi ngủ hay lắc đầu là phản ứng sinh lý liên quan đến sự phát triển của hệ thần kinh và vận động. Tuy nhiên, điều khiến nhiều ba mẹ băn khoăn là làm sao để phân biệt đâu là biểu hiện bình thường và đâu là dấu hiệu cảnh báo vấn đề sức khỏe. Trên thực tế, việc đánh giá mức độ nguy hiểm không nên dựa vào một hành vi đơn lẻ, mà cần nhìn vào tần suất, cường độ lắc đầu và các triệu chứng đi kèm.

• Tần suất và cường độ tăng rõ rệt, trẻ lắc đầu liên tục, lắc mạnh khiến da cọ xát gây ửng đỏ. Điều này cho thấy bé đang phải chịu cảm giác khó chịu kéo dài, chẳng hạn như ngứa, đau tai, sốt mọc răng,…
• Trẻ lắc đầu kèm theo tình trạng quấy khóc, đặc biệt là khóc dữ dội về đêm. Theo các bác sĩ nhi khoa, đây có thể là dấu hiệu của bệnh viêm tai giữa hoặc trào ngược dạ dày gây ảnh hưởng đến chất lượng giấc ngủ.
• Trẻ lắc đầu ngay cả khi thức, không giới hạn trong lúc ngủ. Các chuyên gia cho rằng, lắc đầu xuất hiện ở cả trạng thái thức và ngủ có thể liên quan đến rối loạn phát triển thần kinh hoặc bất thường trong dẫn truyền thần kinh trung ương.
• Hiện tượng lắc đầu xuất hiện kèm theo tình trạng bú kém, trẻ sút cân, nôn trớ nhiều, sốt, mồ hôi ra nhiều ngay cả khi thời tiết mát mẻ.
• Một nhóm nhỏ nhưng đặc biệt cần theo dõi sát là những trẻ có tiền sử sinh non, thiếu oxy khi sinh, hoặc từng gặp biến chứng thần kinh sơ sinh. Với nhóm này, bất kỳ biểu hiện vận động lặp lại bất thường nào, kể cả lắc đầu khi ngủ, đều cần được đánh giá cẩn thận bởi bác sĩ chuyên khoa nhi hoặc nhi thần kinh để loại trừ các rối loạn tiềm ẩn.

Nếu em bé của bạn xuất hiện một trong những biểu hiện trên đây thì có thể việc trẻ 3 tháng nằm ngủ hay lắc đầu chính là dấu hiệu của các vấn đề sức khỏe hoặc bệnh lý đáng lo ngại. Ba mẹ nên quan sát thường xuyên hơn hoặc nhờ sự thăm khám, can thiệp của bác sĩ nhi khoa.

Nên làm gì khi trẻ 3 tháng tuổi ngủ hay lắc đầu?

Khi nhận thấy trẻ 3 tháng tuổi ngủ hay lắc đầu, phản xạ tự nhiên của nhiều ba mẹ là lo lắng và tìm cách can thiệp ngay. Tuy nhiên, điều quan trọng đầu tiên không phải là “làm cho trẻ hết lắc đầu”, mà là hiểu đúng nguyên nhân và lựa chọn cách xử lý phù hợp với từng trường hợp. Việc can thiệp quá mức hoặc sai cách đôi khi không những không giúp ích, mà còn khiến trẻ khó chịu hơn.

• Không quan tâm hay phản ứng quá mức khi trẻ đang lắc đầu. Điều này sẽ chỉ khiến trẻ thực hiện nhiều hành động lắc đầu hơn.
• Theo dõi tần suất và thời gian lắc đầu để xác định nguyên nhân gây ra tình trạng này.
• Dành thời gian chơi cùng con nhiều hơn để con cảm thấy thoải mái và vui vẻ. Điều này giúp giải phóng năng lượng dư thừa.
• Giữ không gian yên tĩnh và tránh các yếu tố gây giật mình khi trẻ đang ngủ, điều này sẽ giảm tần suất lắc đầu của trẻ.
• Hạn chế lắc đầu trước mặt trẻ để tránh việc trẻ bắt chước vào lúc ngủ.
• Thường xuyên massage đầu con để làm cho trẻ cảm thấy thoải mái và vui vẻ.
• Đồng thời, cha mẹ cần dành thời gian chơi cùng con để tạo cảm giác thoải mái và vui vẻ.

>> Đọc thêm:

4 kỹ năng chăm sóc trẻ sơ sinh quan trọng, mẹ phải thuộc lòng

Cách giúp trẻ 3 tháng tuổi ngủ ngon hơn

Giấc ngủ đóng vai trò đặc biệt quan trọng đối với sự phát triển thể chất và trí não của trẻ 3 tháng tuổi. Ở giai đoạn này, não bộ của trẻ vẫn đang hoàn thiện các kết nối thần kinh, vì vậy giấc ngủ không sâu, ngủ chập chờn hay kèm theo các cử động như lắc đầu là điều khá thường gặp. Tuy nhiên, nếu trẻ được ngủ trong điều kiện phù hợp và có nhịp sinh hoạt ổn định, chất lượng giấc ngủ sẽ được cải thiện rõ rệt, từ đó giúp giảm tình trạng lắc đầu và quấy khóc về đêm. Dưới đây là những cách đơn giản nhưng hiệu quả mà ba mẹ có thể áp dụng hàng ngày để giúp trẻ ngủ ngon hơn.

• Thay đổi vị trí ngủ để giảm tần suất lắc đầu khi ngủ.
• Thư giãn trước khi đi ngủ, như kể chuyện, nghe nhạc, xoa bóp và massage. Điều này giúp bé giảm căng thẳng và dễ dàng vào giấc ngủ.
• Điều chỉnh chế độ ăn uống, đảm bảo rằng trẻ ăn đủ chứ không quá no vào buổi tối.
• Điều chỉnh nhiệt độ phòng ngủ để bé có môi trường ngủ ấm áp và thoải mái.
• Kiểm tra sức khỏe của trẻ nếu vẫn lắc đầu khi ngủ sau khi đã thực hiện những phương pháp trên. Điều này giúp đưa ra các phương pháp cải thiện tình trạng.
• Thay đổi tư thế khi ngủ để trẻ không bị cố định một tư thế trong thời gian dài.
• Cho trẻ có đồ chơi gần giường ngủ để bé cảm thấy an toàn và thoải mái hơn.

Bài viết trên đây, Pakey đã giúp bạn giải đáp câu hỏi “Vì sao trẻ 3 tháng tuổi ngủ hay lắc đầu“. Hy vọng, với những thông tin này, ba mẹ sẽ có thêm kinh nghiệm chăm sóc và bảo vệ an toàn cho bé yêu cùng với giấc ngủ ngon. Mọi thắc mắc vui lòng liên hệ Pakey để được giải đáp:

• Địa chỉ: Tầng 4, B3-D7, ngõ 25 Thọ Tháp, Dịch Vọng, Cầu Giấy, Hà Nội
• Hotline: 0968501561
• Website: Pakey.vn
• Fanpage: https://www.facebook.com/pakey.official
• Email chăm sóc khách hàng: cskh@pakey.vn
• Email tư vấn bán hàng: sales@pakey.vn

>>> Có thể bạn quan tâm:

50+ mẫu thanh chắn giường cho bé chính hãng

Nôi em bé – Nôi cũi – Giường cũi cho bé chính hãng

Nếu bạn cần tư vấn thêm, hãy gọi ngay chúng tôi: 0968 501 561 nhé!