10 nguyên nhân gây ra mồ hôi trộm và cách khắc phục hiệu quả

Mồ hôi trộm là tình trạng nhiều người gặp phải, không chỉ ở trẻ em mà cả người lớn, đặc biệt khi ra mồ hôi nhiều vào ban đêm dù thời tiết mát mẻ. Điều này có thể gây khó chịu, ảnh hưởng giấc ngủ và sức khỏe. Vậy nguyên nhân do đâu và cách xử lý thế nào? Bài viết dưới đây Pakey giúp bạn hiểu rõ và áp dụng đúng cách.

Tổng quan về đổ mồ hôi trộm

Mồ hôi trộm là tình trạng cơ thể tiết ra nhiều mồ hôi một cách bất thường, thường xảy ra khi đang nghỉ ngơi, đặc biệt là vào ban đêm. Hiện tượng này không xuất phát từ yếu tố nhiệt độ môi trường hay vận động thể chất.

Hiện tượng này rất phổ biến ở trẻ sơ sinh, trẻ nhỏ và cũng thường xuyên xuất hiện ở người trưởng thành, thường xuất hiện ở nhiều vị trí như đầu, lưng, nách, lòng bàn tay và bàn chân. Tùy mức độ, mồ hôi có thể chỉ gây ẩm nhẹ hoặc thấm ướt quần áo, chăn gối, ảnh hưởng đến giấc ngủ và sinh hoạt hàng ngày.

Dấu hiệu của mồ hôi trộm

Biểu hiện rõ ràng nhất của tình trạng này là mồ hôi tiết ra nhiều tới mức làm ướt sũng quần áo và chăn ga gối nệm, gây gián đoạn và suy giảm chất lượng giấc ngủ. Nếu diễn ra thường xuyên, bạn nên đi khám bác sĩ, đặc biệt là khi có kèm theo các triệu chứng cảnh báo bệnh lý như:

• Cơ thể luôn trong trạng thái ẩm ướt, đặc biệt ở vùng đầu, lưng, nách
• Thường xuyên tỉnh giấc giữa đêm do cảm giác khó chịu hoặc lạnh sau khi ra mồ hôi
• Da dễ bị kích ứng, nổi mẩn do mồ hôi tích tụ lâu
• Sốt, ớn lạnh, run rẩy
• Sụt cân không rõ nguyên nhân
• Bốc hỏa ban ngày, khô âm đạo, thay đổi tâm trạng
• Đau nhức cơ thể, ho kéo dài hoặc rối loạn tiêu hóa
• Rối loạn giấc ngủ, mệt mỏi kéo dài

Nguyên nhân gây ra mồ hôi trộm

Mồ hôi trộm có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau, từ yếu tố sinh hoạt hàng ngày đến các vấn đề bệnh lý tiềm ẩn. Việc xác định đúng nguyên nhân sẽ giúp bạn lựa chọn phương pháp xử lý hiệu quả và an toàn hơn.

Yếu tố sinh hoạt và môi trường

Các thói quen sinh hoạt tưởng chừng đơn giản nhưng lại ảnh hưởng trực tiếp đến cơ chế điều hòa thân nhiệt của cơ thể:

• Phòng ngủ nóng, bí, thiếu thông thoáng
• Mặc quần áo dày, chất liệu kém thấm hút
• Sử dụng chăn, ga không phù hợp với thời tiết
• Ăn đồ cay, uống rượu, cà phê vào buổi tối
• Tập thể dục cường độ cao sát giờ ngủ

Rối loạn nội tiết tố

Rối loạn nội tiết tố là một trong những nguyên nhân phổ biến gây ra mồ hôi trộm, đặc biệt ở người trưởng thành. Khi hormone trong cơ thể thay đổi hoặc mất cân bằng, trung tâm điều hòa thân nhiệt sẽ hoạt động không ổn định, dẫn đến hiện tượng bốc hỏa và tăng tiết mồ hôi, nhất là vào ban đêm.

Ở phụ nữ mang thai và sau sinh

Trong thai kỳ, cơ thể phụ nữ trải qua sự biến động lớn về hormone, đặc biệt là estrogen và progesterone. Sự thay đổi này khiến cơ chế điều hòa nhiệt bị ảnh hưởng, làm tăng cảm giác nóng và dễ đổ mồ hôi, nhất là trong 3 tháng đầu và 3 tháng cuối. Sau sinh, hormone tiếp tục thay đổi để cơ thể thích nghi với trạng thái mới. Điều này có thể gây ra hiện tượng bốc hỏa, nóng trong người và ra mồ hôi nhiều, đặc biệt vào ban đêm khi cơ thể đang phục hồi.

Tiền mãn kinh và mãn kinh

Đây là giai đoạn mà nội tiết tố nữ suy giảm rõ rệt, đặc biệt là estrogen. Khi hormone giảm, vùng dưới đồi – bộ phận kiểm soát nhiệt độ cơ thể – trở nên nhạy cảm hơn, dễ “hiểu sai” tín hiệu nhiệt. Kết quả là cơ thể có thể phản ứng quá mức, gây ra các cơn bốc hỏa đột ngột ở mặt, cổ, ngực và kéo theo đổ mồ hôi nhiều để làm mát. Tình trạng này thường xảy ra vào ban đêm, ảnh hưởng lớn đến giấc ngủ.

Suy buồng trứng nguyên phát 

Ở một số phụ nữ dưới 40 tuổi, buồng trứng có thể suy giảm chức năng sớm, dẫn đến giảm sản xuất estrogen. Cơ chế này tương tự như mãn kinh, khiến cơ thể dễ gặp tình trạng bốc hỏa và mồ hôi trộm, dù tuổi còn trẻ.

Hội chứng tiền kinh nguyệt

Trong chu kỳ kinh nguyệt, nồng độ hormone nữ thay đổi liên tục, đặc biệt giảm mạnh trước kỳ kinh. Sự dao động này có thể gây ra mồ hôi trộm ở một số người. Ngoài ra, PMS và PMDD còn đi kèm các triệu chứng như căng thẳng, thay đổi tâm trạng, đau bụng và mệt mỏi.

Mãn dục nam 

Ở nam giới, sự suy giảm testosterone theo tuổi tác cũng ảnh hưởng đến khả năng điều hòa thân nhiệt. Tình trạng này thường xuất hiện ở nam giới trên 40–45 tuổi. Khi testosterone giảm, cơ thể có thể xuất hiện các biểu hiện như đổ mồ hôi ban đêm, mệt mỏi, giảm năng lượng và suy giảm chức năng sinh lý.

Tăng tiết mồ hôi

Tăng tiết mồ hôi là tình trạng cơ thể ra mồ hôi quá mức ngay cả khi không có tác động từ môi trường, vận động hay yếu tố tâm lý. Đây có thể là nguyên nhân trực tiếp gây ra mồ hôi trộm, đặc biệt vào ban đêm. Tình trạng này được chia thành:

• Nguyên phát: không xác định được nguyên nhân cụ thể, thường liên quan đến cơ địa
• Thứ phát: xuất phát từ các bệnh lý hoặc rối loạn bên trong cơ thể

Người bị tăng tiết mồ hôi thường có biểu hiện ra mồ hôi nhiều ở lòng bàn tay, bàn chân, nách hoặc toàn thân, gây ảnh hưởng đến sinh hoạt và giấc ngủ.

Hạ đường huyết trong đêm

Hạ đường huyết xảy ra khi lượng đường trong máu giảm xuống dưới mức cần thiết để duy trì hoạt động của cơ thể. Tình trạng này thường gặp ở người mắc đái tháo đường, đặc biệt khi sử dụng thuốc hoặc insulin.

Khi đường huyết giảm, cơ thể sẽ kích hoạt phản ứng báo động, trong đó có việc tăng tiết mồ hôi để thích nghi. Ngoài ra, người bệnh có thể gặp các triệu chứng:

• Hoa mắt, chóng mặt, mất thăng bằng
• Cảm giác đói cồn cào
• Tim đập nhanh hoặc rối loạn nhịp tim
• Mệt mỏi, kiệt sức
• Đau đầu, run tay

Trào ngược dạ dày thực quản

Trào ngược dạ dày thực quản là tình trạng axit từ dạ dày trào ngược lên thực quản, gây kích thích hệ thần kinh và ảnh hưởng đến giấc ngủ. Đây cũng là một nguyên nhân gián tiếp gây ra mồ hôi trộm.

Các triệu chứng thường gặp gồm:

• Ợ chua, ợ hơi, ợ nóng
• Cảm giác nóng rát sau xương ức
• Nuốt vướng, khó chịu ở cổ họng
• Khó ngủ hoặc ngủ không sâu giấc

Hội chứng ngưng thở khi ngủ

Ngưng thở khi ngủ là tình trạng gián đoạn hô hấp trong lúc ngủ, khiến cơ thể bị thiếu oxy tạm thời. Điều này kích hoạt hệ thần kinh giao cảm, làm tăng nhịp tim và tiết mồ hôi nhiều hơn. Người mắc hội chứng này thường có các biểu hiện:

• Ngủ không sâu, hay thức giấc giữa đêm
• Cảm giác khó thở hoặc giật mình khi ngủ
• Mệt mỏi, thiếu năng lượng vào ban ngày
• Đau đầu, chóng mặt sau khi thức dậy

Hội chứng ngưng thở khi ngủ có thể dẫn đến các biến chứng nghiêm trọng nếu không phát hiện và có hướng điều trị, chẳng hạn như làm tăng nguy cơ mắc các bệnh lý về tim mạch và hô hấp.

Nhiễm trùng

Các bệnh nhiễm trùng do virus, vi khuẩn hoặc nấm đều có thể gây ra mồ hôi trộm, đặc biệt khi cơ thể phản ứng với tình trạng viêm.

Một số bệnh lý thường gặp:

• Nhiễm virus: cảm cúm, COVID-19
• Nhiễm vi khuẩn: lao, viêm nội tâm mạc
• Nhiễm nấm

Các triệu chứng đi kèm gồm:

• Sốt, ớn lạnh
• Đau nhức cơ và khớp
• Mệt mỏi kéo dài
• Sụt cân, chán ăn

Rối loạn thần kinh

Hệ thần kinh đóng vai trò kiểm soát hoạt động của tuyến mồ hôi. Khi hệ này bị rối loạn, cơ thể có thể tiết mồ hôi không kiểm soát, kể cả khi không có tác nhân kích thích.

Một số bệnh lý liên quan có thể gây ra tình trạng này:

• Rối loạn thần kinh tự chủ
• Tổn thương tủy sống
• Đột quỵ

Ngoài mồ hôi trộm, người bệnh có thể gặp:

• Chóng mặt, đau đầu
• Rối loạn tiêu hóa hoặc tiết niệu
• Suy giảm vận động hoặc cảm giác

Ung thư

Đổ mồ hôi trộm có thể là một trong các triệu chứng của ung thư, nhưng cũng khá hiếm gặp. Một số loại ung thư có thể xảy ra đổ mồ hôi trộm như ung thư gan, bệnh bạch cầu, u lympho không Hodgkin. Các triệu chứng thường gặp như:

• Mệt mỏi kéo dài, suy nhược
• Sốt nhẹ, ớn lạnh
• Sụt cân không rõ nguyên nhân
• Sưng hạch bạch huyết
• Đau xương hoặc đau vùng ngực, bụng

Tác dụng phụ của thuốc

Ai có nguy cơ mắc phải đổ mồ hôi trộm?

Mồ hôi trộm có thể gặp ở nhiều đối tượng khác nhau, tuy nhiên một số nhóm có nguy cơ cao hơn do đặc điểm sinh lý hoặc tình trạng sức khỏe. Trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ là nhóm dễ gặp tình trạng này do hệ thần kinh điều hòa thân nhiệt chưa hoàn thiện. Ngoài ra, những người đang sử dụng các loại thuốc có tác dụng phụ gây tăng tiết mồ hôi cũng có khả năng xuất hiện triệu chứng, đặc biệt khi dùng trong thời gian dài.

Bên cạnh đó, người mắc các bệnh lý như nhiễm trùng, đái tháo đường, rối loạn giấc ngủ hoặc các bệnh mạn tính khác cũng có nguy cơ cao bị đổ mồ hôi trộm. Phụ nữ trong giai đoạn mang thai, sau sinh hoặc tiền mãn kinh – mãn kinh thường gặp tình trạng này do sự thay đổi nội tiết tố. Ở nam giới, nguy cơ tăng lên sau tuổi 45 khi nồng độ testosterone bắt đầu suy giảm, ảnh hưởng đến khả năng điều hòa thân nhiệt của cơ thể.

Phương pháp chẩn đoán và điều trị đổ mồ hôi trộm