Cách dỗ trẻ sơ sinh ngủ ngon, sâu giấc mẹ bỉm nên biết

Làm mẹ là một hành trình tuyệt vời nhưng cũng đầy thử thách, đặc biệt là khi mẹ phải đối mặt với những đêm thức trắng vì con quấy khóc. Việc tìm ra cách dỗ trẻ sơ sinh ngủ ngon và sâu giấc luôn là ưu tiên hàng đầu của mọi gia đình. Bài viết dưới đây Pakey sẽ bật mí cho ba mẹ những bí quyết khoa học, hiệu quả giúp bé yêu dễ dàng chìm vào giấc ngủ, mang lại sự thư thái cho cả mẹ và con.

Vì sao trẻ sơ sinh thường khó ngủ và hay quấy khóc?

Giấc ngủ của trẻ sơ sinh có cấu trúc rất khác biệt so với người lớn, bao gồm các chu kỳ ngủ ngắn và khoảng phân nửa thời gian là giấc ngủ REM khiến con rất dễ bị thức giấc. Thêm vào đó, trong những tháng đầu đời, do thể tích dạ dày của bé vô cùng nhỏ nên con sẽ mau đói và thường xuyên có nhu cầu thức dậy sau mỗi 2-3 giờ để bú sữa. Tình trạng bé trằn trọc, quấy khóc thường xuất phát từ sự kết hợp của các yếu tố sinh lý tự nhiên và sự thay đổi của môi trường chăm sóc.

Cụ thể, dưới đây là những nguyên nhân phổ biến nhất khiến trẻ sơ sinh khó chìm vào giấc ngủ:

• Bé đói hoặc bú chưa đủ
• Bé bị đầy hơi, khó chịu
• Phản xạ giật mình khi ngủ
• Do môi trường xung quanh tác động
• Bé chưa hình thành nhịp sinh học
• Ngủ ngày thức đêm
• Không quen đi ngủ một cách độc lập
• Khó ngủ sau khi ốm

Đọc thêm:

Giấc ngủ REM là gì? Những điều cần biết về giấc ngủ REM

5 cách dỗ trẻ sơ sinh ngủ ngon, sâu giấc

Dưới đây là 5 tuyệt chiêu dỗ trẻ sơ sinh ngủ ngon đơn giản và khoa học, giúp con yêu nhanh chóng chìm vào những giấc ngủ êm ái, trọn vẹn mà ba mẹ có thể tham khảo áp dụng ngay.

Thiết lập trình tự trước khi ngủ

Mẹ nên tạo một thủ tục nhất quán để gửi tín hiệu cho não bộ bé nhận biết giờ đi ngủ đã đến. Các thói quen tốt bao gồm việc thay một bộ đồ ngủ thoáng mát, hát những bài hát ru truyền thống, hôn chúc ngủ ngon hoặc kể cho bé nghe những câu chuyện với chất giọng nhẹ nhàng, đều đều. Việc lặp đi lặp lại trình tự này mỗi đêm sẽ tạo phản xạ có điều kiện, giúp bé tự động thư giãn và buồn ngủ ngay khi các bước này bắt đầu.

Đặt bé ngủ đúng nhịp sinh học

Một trong những cách hiệu quả nhất là mẹ cần nhận biết kịp thời các dấu hiệu buồn ngủ của trẻ. Khi thấy bé ngáp liên tục, chớp mắt, dụi mắt, lim dim, kéo tai hay quầng thâm dưới mắt hiện rõ, mẹ cần đặt bé đi ngủ ngay. Trong khoảng 8 tuần đầu tiên sau sinh, bé không thể thức liên tục quá 2 giờ đồng hồ.

Nếu mẹ bỏ lỡ cửa sổ ngủ này, con sẽ rơi vào trạng thái quá mệt mỏi, gắt gỏng và cực kỳ khó dỗ ngủ. Bên cạnh đó, mẹ nên tập thói quen cho bé đi ngủ sớm và cố định vào khoảng 8 giờ tối hàng ngày để thiết lập nếp sinh hoạt chuẩn. Mẹ cũng cần đảm bảo con đã bú no trước giờ ngủ để bé không bị tỉnh giấc giữa chừng vì đói bụng.

Tạo môi trường ngủ thoải mái

Mẹ hãy chuẩn bị một căn phòng yên tĩnh, thông thoáng với nhiệt độ mát mẻ, không khí trong lành. Nôi cũi của bé cần có chăn ga mềm mại, an toàn nhưng tuyệt đối không đặt quá nhiều đồ chơi, mền gối lộn xộn để tránh nguy cơ ngạt thở.

Mẹ cần dạy bé phân biệt ngày và đêm bằng cách ban ngày mở rèm cho phòng nhiều ánh sáng và chơi đùa cùng bé, ban đêm giữ phòng tối hoặc dùng đèn ngủ ánh sáng mờ, giữ yên lặng tuyệt đối khi cho bú cữ đêm. Mẹ hãy ưu tiên chọn quần áo 100% cotton thấm hút mồ hôi, rộng rãi và sử dụng loại bỉm thấm hút tốt, chống hăm tã xuyên đêm cho con.

Tập cho bé tự ngủ

Bắt đầu từ giai đoạn bé được 6 đến 8 tuần tuổi, ba mẹ đã có thể và nên bắt đầu dạy trẻ kỹ năng tự ngủ. Bí quyết quan trọng nhất là mẹ hãy nhẹ nhàng đặt bé vào nôi hoặc xuống giường ngay khi bé có dấu hiệu buồn ngủ nhưng mắt vẫn còn thức. Hãy hạn chế tối đa việc bế ẵm bé cho đến khi ngủ say trên tay rồi mới đặt xuống. Điều này sẽ tránh tạo thói quen xấu khiến con thức giấc ngay khi rời vòng tay ấm áp của mẹ.

Áp dụng phương pháp ru ngủ đúng cách

Tùy thuộc vào tính cách và độ tuổi của mỗi bé, mẹ có thể kết hợp các phương pháp xoa dịu sau đây để đạt hiệu quả tốt nhất:

• Quấn khăn: Việc sử dụng khăn quấn hoặc nhộng chũn để bọc quanh người bé giúp tái tạo lại cảm giác an toàn, chật hẹp và ấm áp y như khi con còn đang nằm trong tử cung mẹ. 
• Vỗ về nhẹ nhàng vào mông, lưng: Khi đặt bé nằm xuống, mẹ hãy nhẹ nhàng đặt tay lên mông, lưng, bụng hoặc đầu và vuốt ve, dỗ dành bé, có thể kết hợp việc bế và lắc lư đung đưa một cách thật nhẹ. Chuyển động đều đặn và sự tiếp xúc cơ thể này giải phóng cảm giác an tâm, xua tan căng thẳng. Ngoài ra, mẹ có thể dành khoảng 15 phút massage nhẹ nhàng mỗi ngày để giúp bé tuần hoàn máu tốt và thư giãn.
• Cho trẻ ngậm ti giả nếu cần: Đây là một công cụ hỗ trợ để dỗ bé trong một vài tình huống. Tuy nhiên, các chuyên gia y tế khuyên mẹ cần thật sự cân nhắc và không nên lạm dụng cho bé ngậm núm vú giả để dỗ ngủ ngay từ giai đoạn sau sinh nhằm tránh việc bé bị hình thành thói quen xấu, phụ thuộc hoàn toàn vào núm vú giả mới có thể ngủ.
• Nằm kén: Ủ ấm bé trong những chiếc chăn trẻ em êm ái, hoặc chuẩn bị ổ cuốn, nằm kén sẽ tạo ra một môi trường bao bọc mềm mại. Trẻ sẽ không bị cảm giác trống trải bủa vây, hạn chế được việc trẻ ngủ hay giật mình và  giấc hơn.

Những sai lầm khiến trẻ sơ sinh khó ngủ

• Để bé ngủ trong môi trường quá sáng hoặc ồn ào vào ban đêm: Ánh đèn chói và tiếng ồn lớn ban đêm sẽ kích thích thần kinh, khiến bé trằn trọc và hay tỉnh giấc. Ngược lại, ban ngày mẹ hãy duy trì ánh sáng và âm thanh sinh hoạt bình thường để con học cách phân biệt ngày và đêm.
• Giao tiếp bằng mắt nhiều hoặc dùng thiết bị điện tử: Nhìn sâu vào mắt bé, cho xem tivi hay điện thoại trước giờ ngủ sẽ giải phóng hormone làm tăng nhịp tim trẻ. Hệ thần kinh bị kích thích và ức chế sẽ khiến bé hưng phấn, dẫn đến việc cực kỳ khó chìm vào giấc ngủ.
• Bắt bé ngủ khi chưa có dấu hiệu buồn ngủ: Ép con nằm ngoan trên giường khi bé đang hoàn toàn tỉnh táo chỉ khiến con thêm bực bội và quấy khóc. Trẻ chỉ có thể ngủ ngoan và nhanh chóng khi xuất hiện các dấu hiệu như ngáp, lim dim hay dụi mắt.
• Thay đổi giờ giấc sinh hoạt và la mắng trẻ: Việc thay đổi giờ ăn, giờ ngủ liên tục sẽ làm xáo trộn nghiêm trọng nhịp sinh học của con. Đặc biệt, tuyệt đối không la mắng, dọa nạt bé trước khi ngủ vì điều này sẽ gây ra những ức chế tâm lý nặng nề.

Có thể bạn quan tâm:

Mách ba mẹ 2 câu thần chú giúp trẻ ngủ ngon cực hiệu quả

Trẻ ngủ nghiến răng có sao không? Cách xử lý như thế nào?

Câu hỏi thường gặp

Trẻ sơ sinh nên ngủ bao nhiêu giờ mỗi ngày?

Trẻ sơ sinh thường cần ngủ khoảng 14–17 giờ mỗi ngày trong những tháng đầu đời. Tuy nhiên, thời gian ngủ có thể chia thành nhiều giấc ngắn cả ngày lẫn đêm. Khi trẻ lớn hơn, tổng thời gian ngủ sẽ giảm dần và các giấc ngủ ban đêm sẽ dài hơn. Việc đảm bảo trẻ ngủ đủ giấc rất quan trọng cho sự phát triển não bộ và thể chất.

Có nên bế ru trẻ ngủ mỗi ngày không?

Không nên. Việc bế ru trẻ ngủ mỗi ngày có thể khiến bé hình thành thói quen phụ thuộc vào người lớn. Khi không được bế, bé sẽ khó ngủ và quấy khóc. Thay vào đó, cha mẹ nên tập cho trẻ tự ngủ khi có dấu hiệu buồn ngủ để hình thành thói quen ngủ độc lập.

Trẻ sơ sinh ngủ hay giật mình có bình thường không?

Có. Trẻ sơ sinh ngủ hay giật mình là hiện tượng khá phổ biến do hệ thần kinh của bé chưa hoàn thiện. Phản xạ này thường giảm dần khi trẻ lớn hơn. Tuy nhiên, nếu trẻ giật mình quá nhiều kèm theo quấy khóc hoặc ngủ kém, cha mẹ nên theo dõi và tham khảo ý kiến bác sĩ.

Giấc ngủ đóng vai trò rất quan trọng đối với sự phát triển của trẻ trong những năm đầu đời. Việc áp dụng đúng cách dỗ trẻ sơ sinh ngủ sẽ giúp bé ngủ ngon, ngủ sâu và hạn chế quấy khóc ban đêm. Hy vọng những chia sẻ trong bài viết sẽ giúp các mẹ bỉm tự tin hơn trong việc chăm sóc giấc ngủ cho bé yêu.