14 lưu ý để dạy con đúng cách, ngoan ngoãn và thông minh

Đăng ngày 28/02/2026 lúc: 17:55

Nuôi dạy con chưa bao giờ là hành trình dễ dàng. Trong bối cảnh xã hội hiện đại với nhiều thay đổi về công nghệ, môi trường sống và cách tiếp cận giáo dục, ba mẹ càng cần trang bị kiến thức đúng đắn để giúp con phát triển toàn diện, không chỉ ngoan ngoãn mà còn tự tin, tư duy tốt và giàu cảm xúc.

Dạy con đúng cách để con trở thành đứa trẻ ngoan ngoãn, tự tin và thông minh
Dạy con đúng cách để con trở thành đứa trẻ ngoan ngoãn, tự tin và thông minh

Vì sao cần dạy con đúng cách?

Con cái là tài sản vô giá, là những gì thiêng liêng và quan trọng nhất của mỗi bậc làm cha mẹ. Nuôi con ngày nay không chỉ đơn thuần là việc bổ sung dinh dưỡng hay cung cấp các điều kiện vật chất bên ngoài mà là cách ba mẹ định hình nhân cách, suy nghĩ, nền móng tư duy và thế giới quan của một đứa trẻ.

Tại sao việc nuôi dạy con đúng cách lại quan trọng? Bởi lẽ cách giáo dục của ba mẹ nói riêng và gia đình nói chung có ảnh hưởng rất lớn đến nhận thức và hành động của mỗi đứa trẻ sau này. Nói cách khác, chúng là gốc rễ, là chìa khóa mở ra cánh cửa tương lai của mỗi người.

Có thể nói, cách nuôi dạy con không chỉ đơn thuần tác động đến hệ giá trị và hạnh phúc của một đứa trẻ mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến gia đình và cộng đồng – xã hội trong tương lai.

Một số phương pháp dạy con hiệu quả được nhiều ba mẹ áp dụng

Hiện nay, nhiều phương pháp giáo dục tiên tiến đã được nghiên cứu và áp dụng rộng rãi trên thế giới. Dưới đây là những cách nuôi dạy con phổ biến, được nhiều phụ huynh Việt Nam tham khảo.

Phương pháp dạy con của người Do Thái

Do Thái được biết đến là dân tộc thông minh nhất thế giới với IQ trung bình dao động từ 110-115, cao hơn mức trung bình của thế giới (100). Khoảng 40% số người đạt giải Noel là người Do thái, trong khi dân số của người Do Thái chỉ chiếm khoảng 0,2% dân số thế giới.

Đó là lí do, phương pháp nuôi dạy con của người Do Thái luôn là hình mẫu lí tưởng được các phụ huynh hiện đại áp dụng với mong muốn con cái mình thông minh và nhạy bén hơn. Phương pháp nuôi con của người Do Thái tập trung vào khuyến khích trẻ tư duy và phản biện, bày tỏ quan điểm cá nhân, tự tìm ra giải pháp khi đứng trước một vấn đề bất kỳ trong cuộc sống.

Ba mẹ có thể tham khảo và nghiên cứu sâu hơn về phương pháp dạy con của người Do Thái qua cuốn sách này
Ba mẹ có thể tham khảo và nghiên cứu sâu hơn về phương pháp dạy con của người Do Thái qua cuốn sách này

Thậm chí, người Do Thái luôn chấp nhận sự bừa bộn của con, khuyến khích con khám phá và nghịch ngợm để tự phát triển. Họ cũng chú trọng đến sự chăm chỉ và tự lập, không bao bọc quá mức và việc đọc sách trở thành một trong những nhiệm vụ tất yếu của mỗi đứa trẻ.

Phương pháp dạy con của người Nhật

Nếu người Do Thái được công nhận là thông minh nhất thế giới thì danh hiệu “kỷ luật nhất” lại thuộc về người Nhật. Tại Nhật Bản, trẻ được chú trọng nuôi dưỡng về đạo đức, giáo dục về lễ nghĩa và văn hóa ngay từ khi còn rất nhỏ. Người Nhật sống tối giản, đồng thời đề cao tinh thần trách nhiệm và ý thức xây dựng cộng đồng văn minh, hòa hợp.

Nếu áp dụng phương pháp dạy con của người Nhật, trẻ sẽ được rèn luyện thói quen tự phục vụ, dọn dẹp và tuân thủ quy tắc về giờ giấc, chào hỏi từ rất sớm. Đặc biệt, cha mẹ chính là tấm gương để con trẻ học hỏi, giáo dục con song song bằng lý thuyết và hành động thay vì chỉ bằng những lời nói suông.

Phương pháp dạy con không đòn roi

Đây là phương pháp đề cao sự thấu hiểu và giao tiếp tích cực. Thay vì la mắng hay đánh phạt, ba mẹ tập trung vào việc giải thích hậu quả hành vi, hướng dẫn con sửa sai. Cách tiếp cận này giúp trẻ không sợ hãi mà học được cách chịu trách nhiệm, từ đó hình thành ý thức tự giác lâu dài.

Dạy con không đòn roi là phương pháp giáo dục trẻ văn minh, được nhiều ba mẹ trẻ hiện nay ủng hộ và áp dụng. Theo đó, trẻ nhỏ hạn chế bị ảnh hưởng bởi bạo lực, đồng thời rút ngắn khoảng cách thế thệ khi ba mẹ với con cái giống như những người bạn, sống cởi mở hơn và xua tan nỗi ám ảnh về những trận đòn roi.

Dạy con theo phương pháp Montessori

Phương pháp Montessori do Maria Montessori – một chuyên gia giáo dục người Ý phát triển, nhấn mạnh việc tôn trọng nhịp độ phát triển tự nhiên của trẻ. Trẻ được tự do lựa chọn hoạt động trong môi trường được chuẩn bị sẵn thông qua các giáo cụ trực quan, từ đó phát triển khả năng tập trung và tự lập.

Trẻ được tự do lựa chọn hoạt động trong môi trường được chuẩn bị sẵn thông qua các giáo cụ trực quan

Trẻ nhỏ đóng vai trò trung tâm trong phương pháp giáo dục này, ba mẹ chỉ là người hướng dẫn, quan sát thay vì kiểm soát mọi hành vi của con. Cách dạy con theo Montessori nhấn mạnh đến vai trò của tính tự lập, tự chủ, tự do trong việc hình thành nhân cách.

Cách dạy con theo phương pháp Easy

Easy là cụm từ viết tắt của Eat – Activity – Sleep – Your time, trong đó:

  • Eat: Ăn (hoạt động ăn uống của trẻ)
  • Activity: Hoạt động (bé vui chơi, vận động, tương tác,…)
  • Sleep: Ngủ (hoạt động ngủ của trẻ)
  • Your time: Thời gian của mẹ (thời gian rảnh để mẹ nghỉ ngơi hoặc làm việc cá nhân)

Nuôi dạy con theo phương pháp Easy là một cách tiếp cận khoa học dưới góc độ tôn trọng sự phát triển tự nhiên của mỗi đứa trẻ. Phương pháp này tập trung vào việc xây dựng nếp sống – sinh hoạt ổn định bằng việc lặp lại một chu kỳ ổn định gồm các hoạt động mang tính bản năng.

Khi trẻ có lịch sinh hoạt ổn định, cả gia đình sẽ giảm căng thẳng và việc dạy con cũng trở nên nhẹ nhàng, hiệu quả hơn.

14 lưu ý quan trọng để dạy con ngoan ngoãn, thông minh

Dạy con là việc cả đời của các bậc làm cha mẹ. Tuy nhiên, hiệu quả được thể hiện rõ nhất trong giai đoạn 6 năm đầu đời. Đây được coi là “thời kỳ vàng” cho giáo dục và phát triển trí não của trẻ nhỏ. 14 lưu ý dưới đây không chỉ là lời khuyên mà còn là những nguyên tắc nuôi dạy con đã được khoa học kiểm chứng và công nhận.

Ba mẹ trở thành tấm gương tốt cho con

Con cái là tấm gương phản chiếu cách dạy dỗ của ba mẹ và gia đình. Theo thuyết học tập xã hội của Albert Bandura, trẻ thường có xu hướng quan sát và bắt chước hành động của người lớn thay vì chỉ nghe lời dạy. Điều này cũng giúp chúng ta thấy được vai trò to lớn của người giáo dục và môi trường giáo dục đối với trẻ nhỏ, đặc biệt là trong giai đoạn mầm non, tiểu học.

Ba mẹ không chỉ cần dạy con thông qua lời nói mà phải tự mình hành động mỗi ngày để con có thể noi gương. Sự nhất quán trong lời nói và việc làm thực tế chính là bài học chân thực nhất mà con có thể cảm nhận qua mọi giác quan. Ví dụ, ba mẹ cũng phải nói “xin lỗi” với con nếu mình cư xử chưa đúng hoặc hiểu nhầm con, để con trẻ thấy rằng, việc nhận lỗi và xin lỗi là hành động bắt buộc trước sai sót của bản thân, dù mình là ai, vị trí như thế nào.

Kiên nhẫn lắng nghe con trẻ

Trẻ nhỏ thường chưa biết cách thể hiện cảm xúc và mong muốn, đôi khi là sự tinh nghịch quá mức. Với áp lực và trách nhiệm đến từ nhiều phía, ba mẹ dễ mất kiên nhẫn và nổi nóng với con. Tuy nhiên, chính sự lắng nghe từ người lớn lại giúp trẻ học cách gọi tên cảm xúc – một kỹ năng quan trọng trong trí tuệ cảm xúc (EQ).

Kiên nhẫn lắng nghe và tâm sự để hiểu con hơn
Kiên nhẫn lắng nghe và tâm sự để hiểu con hơn

Thay vì ngắt lời hoặc vội quy kết, ba mẹ có thể sử dụng những câu hỏi mở như “Ba/mẹ có thể giúp gì được cho con không?” hoặc “Hôm nay mẹ thấy con hơi buồn, con có muốn chia sẻ với mẹ không?”,… Những tác động nhỏ từ phía người thân giúp bé có cơ hội thể hiện cảm xúc, tin tưởng chia sẻ và giãi bày những điều khó nói.

Tôn trọng ý kiến và cảm xúc của con

Một trong những điểm khác biệt lớn nhất giữa nuôi dạy con theo phương pháp hiện đại so với các phương pháp truyền thống trước đây là con cái có quyền bày tỏ quan điểm một cách thẳng thắn và ý kiến/ cảm xúc của con được thừa nhận và tôn trọng.

Thay vì “con phải nghe theo người lớn/mẹ nói thì con phải làm theo”, ba mẹ có thể dùng cách diễn đạt khác như “mẹ rất hiểu và tôn trọng mong muốn của con, nhưng nó chưa phù hợp trong trường hợp này. Chúng ta có thể áp dụng nó vào lần khác nhé!”

Ngoài ra, những vật dụng cá nhân, đồ chơi cho bé, đồ dùng học tập, ba mẹ cũng nên cho con tham gia lựa chọn về màu sắc, kiểu dáng, một số chi tiết nhỏ,… sao cho dung hòa được giữa yêu cầu thực tế và sở thích của con.

Trò chuyện và tương tác thường xuyên với con

Đừng quên dành thời gian trò chuyện và tương tác với con mỗi ngày. Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng, trẻ được trò chuyện nhiều từ sớm có vốn từ phong phú và khả năng tư duy tốt hơn. Không cần bài học phức tạp, chỉ cần hỏi con về một ngày ở trường, cùng thảo luận một câu chuyện, hay đơn giản là cùng nấu ăn và trò chuyện.

Đây không chỉ đơn thuần là dạy con đúng cách mà còn là cách ba mẹ tạo ra sợ dây liên kết vô hình giữa các thành viên trong gia đình.

Dạy con cách bảo vệ chính mình

Dạy con các kỹ năng mềm cần thiết ngay từ sớm là một trong những tiêu chí quan trọng của xu hướng giáo dục trẻ hiện đại. Trong đó, kỹ năng bảo vệ chính mình được coi là bài học “sơ khai” để con biết cách giữ an toàn cho bản mọi lúc mọi nơi, ngay cả khi không có ba mẹ bên cạnh.

Đọc thêm:

13 kỹ năng an toàn cho bé giúp phòng tránh tai nạn

Dạy con tôn trọng người khác

Tôn trọng người khác, dù người đó là ai, tuổi tác, nghề nghiệp, vai vế như thế nào là một trong những bài học quan trọng con phải được giáo dục cẩn thận ngay trong những năm tháng đầu đời. Đơn giản từ cách chào hỏi, cách nói lời cảm ơn – xin lỗi, không chen lấn, đến thái độ và cách cư xử,…. tất cả đều góp phần tạo nên một đứa trẻ ngoan, lễ phép và khiêm tốn.

Rèn tính tự lập cho con từ sớm

Tính tự lập không tự nhiên mà có, cũng không đồng nghĩa với việc ba mẹ phó mặc cho con tự làm mọi việc. Tự lập trước hết đến từ cách ba mẹ dạy con tư duy độc lập và cố gắng hết sức trong khả năng của mình trước khi nhờ đến sự trợ giúp của người khác.

Một sai lầm phổ biến của phụ huynh Việt Nam chính là cho rằng đợi đến khi trẻ lớn mới cần được giáo dục về tính tự lập. Trong khi đó, phương pháp dạy con của Mỹ và các nước phương Tây khuyên rằng con cần được tạo một môi trường tự lập ngay từ giai đoạn sơ sinh.

Khuyến khích con tự giải quyết vấn đề, không bao bọc quá mức
Khuyến khích con tự giải quyết vấn đề, không bao bọc quá mức

Ví dụ, nên cho trẻ ngủ giường riêng hoặc sử dụng nôi cũi từ tháng đầu tiên chào đời. Không nên bế trẻ quá nhiều rất dễ dẫn đến tình trạng “bện hơi” – con không thể xa rời ba mẹ quá lâu. Ngoài ra, hãy tập cho con tự chơi, tự ăn, tự học, tự giải quyết khó khăn,… và ba mẹ chỉ là người hỗ trợ từ xa.

Để hỗ trợ hình thành tính cách tự lập cho trẻ từ sớm nhưng vẫn đảm bảo an toàn, ba mẹ có thể tham khảo:

Thanh chắn giường giúp bảo vệ an toàn cho bé

Quây cũi cho bé tạo không gian vui chơi độc lập

Khuyến khích con quan sát và đặt câu hỏi

Từ lâu, cha ông ta đã đúc kết “Không biết phải hỏi, muốn giỏi phải học” là một lời nhắc nhở quý giá về tầm quan trọng của việc đặt câu hỏi và tinh thần cầu tiến trong học tập. Việc khuyến khích con đặt câu hỏi khi trẻ không hiểu điều gì đó là cách giúp con phát triển tư duy, sự tò mò và khả năng suy luận.

Thực tế cho thấy, những trẻ nhỏ thường xuyên đặt câu hỏi, có nhiều thắc mắc là những trẻ có IQ cao và khá lanh lợi, hoạt bát.

Góp ý thay vì chê bai, la mắng

La mắng thường tạo ra nỗi sợ, nhưng không giúp trẻ hiểu vấn đề. Ngôn ngữ tích cực giúp trẻ tập trung vào giải pháp thay vì mặc cảm. Đó là lí do những đứa trẻ bị la mắng thường xuyên ngày càng trở lên nhút nhát và khép kín, không dám thể hiện quan điểm cá nhân và không còn dáng vẻ tự tin như ban đầu.

Ngôn ngữ tích cực giúp trẻ tập trung vào giải pháp thay vì mặc cảm
Ngôn ngữ tích cực giúp trẻ tập trung vào giải pháp thay vì mặc cảm

Thay vì chê bài, trách mắng, ba mẹ nên góp ý và phân tích để con hiểu được những điểm hạn chế và chưa hoàn thiện, đồng thời để trẻ rút nghiệm cho những vấn đề tương tự xảy ra sau này. Thay vì nói “Sao con ngốc thế”, ba mẹ có thể dùng thái độ nhẹ nhàng và nói với con “Mẹ nghĩ con có thể làm tốt hơn, hãy suy nghĩ thêm nhé!”.

Khen con đúng nơi, đúng thời điểm

Khen ngợi con giống như “con dao 2 lưỡi”, nó có thể là động lực giúp trẻ cảm thấy hạnh phúc và cố gắng hơn, nhưng cũng dễ khiến trẻ tự mãn và ngủ quên trên chiến thắng. Đó là lí do, việc khen con cũng cần phải đúng lúc, đúng nơi và đúng cách.

Theo nghiên cứu của Carol Dweck về “tư duy phát triển”, việc khen nỗ lực (“Con đã cố gắng rất nhiều”) giúp trẻ kiên trì hơn so với khen năng lực bẩm sinh (“Con thông minh quá”).

Đưa ra quy tắc cụ thể

Giáo dục mở, để con tự do và tự lập được khuyến khích trong cách dạy con của các gia đình trẻ hiện nay. Tuy nhiên, sự cởi mở vẫn cần được đảm bảo trong một giới hạn nhất định, đó là các quy tắc đúng đắn.

Đừng hiểu lầm rằng quy tắc khiến việc nuôi dạy con trở về phương pháp truyền thống hay cứng nhắc. Quy tắc giúp ba mẹ vạch rõ ranh giới và con trẻ hiểu rằng việc gì được làm và việc gì không được làm.

Khuyến khích con đọc sách và chơi thể thao

Đọc sách là chìa khóa giúp trẻ nhỏ khai phá trí tuệ, tư duy và mở rộng tầm hiểu biết, cũng là cách rèn luyện sự kiên nhẫn và tập trung. Trong khi đó, chơi thể thao lại mang đến nhiều lợi ích về phát triển thể chất, giao tiếp, và phản xạ,…

Khuyến khích con đọc sách thay vì lạm dụng quá nhiều thời gian cho internet
Khuyến khích con đọc sách thay vì lạm dụng quá nhiều thời gian cho internet

Điểm chung của phương pháp giáo dục này là khuyến khích các hoạt động mang lại giá trị tích cực giúp con phát triển toàn diện. Mặt khác, chúng góp phần giúp ba mẹ cải thiện tình trạng xem điện thoại, tivi, máy tính quá nhiều ở trẻ nhỏ – một trong những vấn đề “đau đầu” của phụ huynh trong xã hội hiện đại.

Giáo dục trẻ các kỹ năng mềm

Trong thời đại hiện nay, thành công của một đứa trẻ không chỉ được đo bằng điểm số mà còn nằm ở khả năng giao tiếp, thích nghi và làm việc cùng người khác. Diễn đàn Kinh tế Thế giới (World Economic Forum) từng nhấn mạnh rằng những kỹ năng như tư duy phản biện, giao tiếp, hợp tác và giải quyết vấn đề sẽ là nhóm năng lực cốt lõi của thế hệ tương lai. Điều đó cho thấy, kỹ năng mềm không phải “phần phụ”, mà là nền tảng quan trọng song song với kiến thức học thuật.

Dạy con cách sẻ chia và yêu thương

Ngoan ngoãn và thông minh là điều hầu hết ba mẹ nào cũng mong muốn con cái mình có được. Tuy nhiên, trước khi đạt được điều đó, con cần phải biết cách sẻ chia và yêu thương – một trong những phẩm chất đạo đức quan trọng của một con người.

Lòng nhân ái không cần phải truyền đạt quá hoa mỹ, ba mẹ có thể dạy con qua những hành động thực tế như:

  • Hỏi thăm, quan tâm đến các thành viên trong gia đình.
  • Chia sẻ đồ ăn, đồ chơi với anh chị em, bạn bè.
  • Cho con cùng tham gia vào các hoạt động cộng đồng, thiện nguyện.

5 nguyên tắc cần tuân thủ để nuôi dạy con đúng cách

Nuôi dạy con không chỉ là áp dụng vài kỹ thuật hay mẹo vặt nhất thời. Điều quan trọng hơn là ba mẹ cần có hệ nguyên tắc rõ ràng và nhất quán.

Có tư tưởng và quan điểm rõ ràng

Nhiều ba mẹ dễ bị lay động khi đọc được các thông tin mới hoặc có người góp ý về cách nuôi con. Tuy nhiên, mỗi đứa trẻ là một phiên bản độc lập và cách dạy con của mỗi người cũng không thể áp dụng hoàn toàn cho các gia đình khác.

Trước khi dạy con, ba mẹ cần tự trả lời một câu hỏi quan trọng: Mình muốn con trở thành người như thế nào? Từ đó, ba mẹ lựa chọn định hướng giáo dục phù hợp và nên giữ vững lập trường của mình trước những quan điểm từ bên ngoài.

Chọn phương pháp phù hợp

Không có một phương pháp nuôi dạy nào phù hợp với tất cả trẻ em. Theo triết lý giáo dục của Maria Montessori, trẻ em cần được tôn trọng như một cá thể độc lập. Do đó, một đứa trẻ có thể phù hợp với phương pháp của người Nhật hoặc không, đó là chuyện hiển nhiên.

Chọn phương pháp nuôi dạy con phù hợp với giai đoạn phát triển và tính cách của trẻ
Chọn phương pháp nuôi dạy con phù hợp với giai đoạn phát triển và tính cách của trẻ

Ngoài ra, không phải lúc nào ba mẹ cũng chỉ áp dụng một phương pháp nuôi dạy con duy nhất. Sự linh hoạt kết hợp giữa nhiều phương pháp trong nhiều hoàn cảnh khác nhau mang đến môi trường giáo dục toàn diện, hiệu quả tối ưu.

Rút kinh nghiệm thường xuyên

Nuôi dạy con là một quá trình học hỏi hai chiều, ba mẹ không thể tránh khỏi sai sót. Điều quan trọng là nhận ra và điều chỉnh kịp thời. Một số gia đình duy trì “cuộc họp gia đình” hàng tuần để cùng nhìn lại những điều chưa tốt và cải thiện, đây là cách xây dựng văn hóa phản hồi tích cực trong nhà.

Mạnh mẽ và quyết đoán

Với con nhỏ, đặc biệt là các mẹ thường có tâm lý thương con, chiều con rất dễ thỏa hiệp trước những yêu cầu của trẻ nhỏ. Nếu điều này lặp lại nhiều lần, có thể sự cố gắng nuôi dạy con khoa học của bạn trước đó đều trở thành “công cốc”.

Ba mẹ cần phải kiên định và cứng rắn trước những đòi hỏi và thỏa hiệp của con cái, để bé hiểu được cuộc sống này không có gì là dễ dàng. Sự nhất quán của ba mẹ khiến trẻ hình thành ý thức kỷ luật nội tại thay vì chỉ nghe lời vì sợ hãi.

Đồng hành thay vì ép buộc

Trên hành trình nuôi dạy con đúng cách, ba mẹ là người “thầy” nhưng cũng là bạn bè, là người đồng hành cùng con cái. Hãy trở thành người bạn tâm giao của con bằng cách lắng nghe, thấu hiểu và tìm giải pháp thay vì áp đặt và cưỡng ép.

Trên hành trình nuôi dạy con đúng cách, ba mẹ là người "thầy" nhưng cũng là bạn bè, là người đồng hành cùng con cái
Trên hành trình nuôi dạy con đúng cách, ba mẹ là người “thầy” nhưng cũng là bạn bè, là người đồng hành cùng con cái

Nhiều xung đột giữa cha mẹ và con cái bắt nguồn từ việc áp đặt kỳ vọng. Khi trẻ bị ép buộc làm điều không phù hợp với năng lực hoặc sở thích, con dễ mất động lực và phản kháng.

Những sai lầm thường gặp trong cách nuôi dạy con cái

Thực tế cho thấy việc nuôi dạy con chưa bao giờ là dễ dàng và chính phụ huynh cũng là người rất dễ để mắc sai lầm. Có thể bạn đã và sẽ gặp những trường hợp tương tự dưới đây. Tham khảo thông tin và lời khuyên từ Pakey để hạn chế những sai lầm đáng tiếc nhé!

  • So sánh con với người khác: Việc thường xuyên so sánh khiến trẻ tự ti, áp lực và hình thành tâm lý ganh đua tiêu cực thay vì phát triển theo năng lực riêng.
  • Quá bao bọc và thay con làm mọi việc: Thực tế cho thấy, cùng một giai đoạn, cùng 1 độ tuổi, cùng một trình độ nhưng khả năng thích ứng và tự lập lại có sự khác nhau giữa những đứa trẻ. Nguyên nhân 1 phần đến từ dự bao bọc thái quá của phụ huynh.
  • Làm dụng bạo lực và hình phạt: Kỷ luật bằng sợ hãi chỉ tạo ra sự phục tùng tạm thời, không giúp trẻ hiểu và tự điều chỉnh hành vi lâu dài.
  • Thiếu nhất quán giữa các thành viên trong gia đình: Điều này có thể gây phản tác dụng trong cách giáo dục trẻ nhỏ nếu giữa các thế hệ, các thành viên trong gia đình không tìm được tiếng nói chung.
  • Kỳ vọng viển vông: Kỳ vọng thấp hay cao hơn quá nhiều so với năng lực thực tế của trẻ đều đáng báo động. Con trẻ dễ tự mãn hoặc cảm thấy áp lực, căng thẳng khi không đạt được mong muốn của người lớn.
  • Thiếu thời gian chất lượng bên con: Nhiều bậc phụ huynh dành nhiều thời gian bên con nhưng chưa thực sự “chất lượng”. Đó là khi ba mẹ chỉ ở cạnh xét theo góc độ vật lí nhưng lại hời hợt, thiếu quan tâm và thậm chí chỉ chăm chăm vào chiếc điện thoại trên tay.
  • Coi trọng kết quả hơn quá trình: Là thiếu sót nhiều phụ huynh mắc phải khi chỉ quan tâm đến kết quả mà không nhìn nhận toàn diện cả quá trình và nỗ lực cố gắng của con. Điều quan trọng nhất không phải là dạy con trở thành ai, mà là giúp con phát triển tốt nhất phiên bản của chính mình.

Pakey tin rằng, nếu áp dụng đúng cách nuôi dạy con và biết cách tránh (sửa chữa) những sai lầm nêu trên, ba mẹ sẽ không còn cảm thấy quá khó khăn hay áp lực trong việc nuôi dạy con cái.

Trẻ em thực sự cần gì từ ba mẹ?

Nhiều ba mẹ cho rằng điều quan trọng nhất dành cho con là điều kiện vật chất tốt, trường học chất lượng hay những lớp học kỹ năng đắt tiền. Tuy nhiên, các nghiên cứu về tâm lý học phát triển chỉ ra rằng điều trẻ cần nhất lại đến từ mối quan hệ gắn bó với cha mẹ.

Tình yêu thương và sự thấu hiểu

Tình yêu thương không chỉ là lời nói “ba mẹ yêu con”, mà là sự hiện diện ổn định và cảm giác được chấp nhận vô điều kiện. Khi trẻ biết rằng mình được yêu thương dù thành công hay thất bại, con sẽ có nền tảng cảm xúc vững vàng.

Một đứa trẻ lớn lên trong môi trường an toàn về mặt cảm xúc thường có lòng tự trọng cao, ít lo âu và dễ xây dựng các mối quan hệ lành mạnh khi trưởng thành. Ngược lại, thiếu sự quan tâm hoặc thường xuyên bị chỉ trích có thể khiến trẻ thu mình, sợ sai hoặc tìm kiếm sự công nhận từ bên ngoài một cách tiêu cực.

Khi trẻ biết rằng mình được yêu thương dù thành công hay thất bại, con sẽ có nền tảng cảm xúc vững vàng.
Khi trẻ biết rằng mình được yêu thương dù thành công hay thất bại, con sẽ có nền tảng cảm xúc vững vàng.

Giáo dục và định hướng đúng đắn

Yêu thương thôi chưa đủ, trẻ cần được hướng dẫn về giá trị sống, ranh giới và trách nhiệm. Ba mẹ chính là người thầy đầu tiên và quan trọng nhất giúp con “bén rễ” với thế giới quan rộng lớn. Định hướng đúng đắn không có nghĩa là kiểm soát mọi quyết định của con, mà là giúp con hiểu hậu quả và học cách tự đưa ra lựa chọn.

Đừng quá quan trọng con sẽ là ai, giàu có hay nghèo khổ sau này. Điều quan trọng trong định hướng giáo dục với trẻ từ 0-6 tuổi là khái niệm đúng sai, trung thực và biết chịu trách nhiệm với những điều mình làm.

Bên con những lúc khó khăn

Ba mẹ và gia đình chính là điểm tựa tinh thần quan trọng nhất của mỗi người. Khi trẻ biết rằng phía sau luôn có gia đình ủng hộ, con sẽ mạnh dạn bước ra thế giới với sự tự tin và bản lĩnh.

Trẻ không chỉ muốn được ba mẹ khen ngợi khi làm tốt mà hơn hết, chúng cần được động viên và quan tâm mỗi khi thất bại, những lúc cảm xúc mất cân bằng hoặc mỗi khi gặp khó khăn.

Dạy con đúng cách là hành trình dài đòi hỏi sự kiên nhẫn, thấu hiểu và nhất quán. Không có công thức hoàn hảo, nhưng nếu ba mẹ biết lắng nghe, làm gương và đồng hành cùng con mỗi ngày, trẻ sẽ lớn lên ngoan ngoãn, tự tin và thông minh một cách tự nhiên. Cảm ơn bạn đọc đã theo dõi bài viết của Pakey!

Nếu bạn cần tư vấn thêm, hãy gọi ngay chúng tôi: 0968 501 561 nhé!
Contact Me on Zalo
Contact Me on facebook